فارسی    العربی    English
          لینکستان سایت دکتر عامری    نقشه سایت دکتر عامری     نقشه سایت دکتر عامری تماس با دکتر عامری نقشه سایت دکتر عامری صفحه اصلی دکتر عامری

روغن کبد ماهی؛ فواید و خطرات/


روغن کبد ماهي؛ فوايد و خطرات

روغن کبد ماهي داراي يک سري فوايد و يک سري مضرات است.

مهم‌ترين فايده‌ روغن کبد ماهي مربوط به اسيدهاي چرب امگا - 3 موجود در آن است، اما بايد گفت روغن ماهي (Fish Oil) که از گوشت آن استخراج مي‌شود نه از کبد آن، نيز داراي چربي امگا- 3 است، بدون اينکه خطرات روغن کبد ماهي را داشته باشد.

اسيدهاي چرب امگا- 3 براي حفظ سلامت مغز ، قلب ، مفاصل ، دستگاه گوارشي و بسياري از اندام هاي ديگر بدن مفيد هستند.

فايده ديگر روغن کبد ماهي مربوط به ويتامين E موجود در آن است. ويتامين E يک آنتي اکسيدان قوي است و بدن را از آسيب راديکا‌ل‌هاي آزاد حفظ مي‌کند. همچنين به فرآيند اسيدهاي چرب در بدن کمک مي‌کند و سلامت موها و پوست را افزايش مي‌دهد.

فوايد روغن کبد ماهي

اسيدهاي چرب غيراشباع امگا- 3 که براي حفظ سلامت بدن ضروري هستند، در داخل بدن نمي‌توانند ساخته شوند، لذا بايد آنها را از طريق غذاها يا مکمل‌ها به دست آورد.

بهترين و مهم‌ترين منبع تامين اسيدهاي چرب امگا- 3، ماهي است که در انواع چرب آن بيشتر است.

دو نوع اسيد چرب امگا-  3 وجود دارد که براي حفظ سلامتي انسان ضروري‌‌اند:

الف) دو کوزاهگزنوئيک اسيد يا (DHA).

ب) ايکوزا پنتانوئيک اسيد يا (EPA).

بدن مي‌تواند ساير اسيدهاي چرب امگا- 3 مانند آلفا لينولينک اسيد يا (ALA) را به DHA و EPA تبديل کند، اما اين فرآيند، کافي نيست. کارشناسان معتقدند براي دستيابي به فوايد DHA و EPA بايد مقدار خيلي زيادي ALA مصرف نمود.

روغن تخم ‌کتان داراي اسيد چرب ALA است و بعضي افراد معتقدند، اين روغن همان فوايد روغن کبد ماهي را دارد، بدون اينکه ضرري براي بدن داشته باشد. اما اين موضوع جاي بحث دارد، زيرا معلوم نيست که ALA دقيقا همان فوايد DHA و EPA  را داشته باشد.

خطرات روغن کبد ماهي

روغن کبد ماهي داراي مقدار زيادي ويتامين‌هاي A و D است. همچنين امکان دارد حاوي مواد مضري مثل جيوه و آفت‌کش باشد.

مصرف مقادير کافي ويتامين‌‌هاي A و D براي حفظ سلامتي بدن ضروري است، ولي مصرف مقادير بيش از حد آنها مضر است.

ويتامين D به مقدار کافي در غذاهاي طبيعي وجود ندارد، ولي بسياري از غذاهاي فرآيند شده و کارخانه‌اي به طور مصنوعي با ويتامينD غني شده‌اند.

قبلا فوايد روغن کبد ماهي را مربوط به ويتامين‌هاي A و D موجود در آن مي‌دانستند. ولي اين موضوع قبل از شناخت اسيدهاي چرب امگا- 3 و غني سازي مواد غذايي با ويتامين و املاح بود.

* ويتامين D:

مقدار مورد نياز ويتامين D براي افراد کمتر از 50 سال سن و کودکان، 200 واحد در روز است. ولي افراد بالاي 50 سال بايد بيشتر دريافت کنند.

براي مردان بالاي 50 سال، 400 واحد در روز و براي زنان بالاي 50 سال، 600 واحد در روز است.

براي اينکه بدن بتواند کلسيم را مورد استفاده قرار دهد، نياز به ويتامين D دارد، لذا اين ويتامين در جلوگيري از پوکي استخوان و حفظ سلامت آنها موثر است.

اما هر قاشق مرباخوري روغن کبد ماهي، داراي 4000 تا 5000 واحد ويتامين D است که خيلي بيشتر از مقدار مورد نياز افراد در روز است.

* ويتامين A:

بيشترين حد مجاز مصرفي ويتامين A ، براي يک مرد 25 ساله 10000 واحد بين‌المللي است. خانم‌ها بايد کمتر از نصف اين مقدار را مصرف کنند. خانم‌هاي باردار نبايد مکمل‌هاي حاوي ويتامين A را مصرف کنند، زيرا خطر بروز نقايص مادرزادي در نوزاد وجود دارد.

از آنجايي که ويتامين A براي رشد جنين و حفظ سلامت او لازم است، لذا در سلول‌هاي چربي ذخيره مي‌شود و نياز به مصرف اضافي آن از طريق مکمل نيست.

همچنين مصرف بين از حد ويتامين A باعث پوکي استخوان مي‌شود.

هر قاشق مرباخوري روغن کبد ماهي حاوي 4000 تا 5000 واحد بين‌المللي ويتامين A است.

اگر اين مقدار به مقدار ويتامين A که از طريق مصرف ساير مکمل‌ها و غذا به بدن مي‌رسد، اضافه شود، فرد را در معرض خطر مصرف بيش از حد مجاز ويتامين A و مسموميت ناشي از آن قرار مي‌دهد.

در حالي که فايده مصرف روغن کبد ماهي به دليل اسيدهاي چرب امگا- 3 موجود در آن گفته شده است، ولي عوارض مصرف بيش از حد ويتامين A که اين فوايد را از بين مي‌برد، هنوز گفته نشده است.

مکمل بهتر براي تامين ويتامين A، مکمل بتاکاروتن و ساير کاروتنوئيدهاست. کاروتنوئيدها در بدن تبديل به ويتامين A مي‌شوند و عوارض بدي ندارند. تنها عارضه مصرف بين از حد کاروتنوئيدها، زرد شدن رنگ پوست بدن است که «کاروتنوزيس» نام دارد. اين عارضه هيچ خطري براي بدن ندارد و فقط از ظاهري براي فرد خوشايند نيست.

مواد جايگرين روغن کبد ماهي

روغن ماهي نيز مانند روغن کبد ماهي ، داراي چربي امگا- 3 است، ولي فاقد ويتامين هاي A و D مي باشد. اين ويتامين‌ها معمولاً به مقدار کافي در مکمل‌هاي مولتي ويتاميني و مواد غذايي غني شده مثل شير وجود دارند.

اگر چه افراد بالاي 50 سال نياز به مکمل ويتامين D دارند، ولي اين ويتامين فقط در روغن کبد ماهي نيست، بلکه مکمل هاي بهتري براي تامين اين ويتامين وجود دارند.

نيره ولدخاني – کارشناس علوم تغذيه تبيان

 

منبع : پايگاه اطلاع رساني تبيان

http://www.tebyan.net/nutrition_health/society_health/drugs/2009/2/8/85259.html





ارسال به دوستان/ ارسال نظر این مطلب را در گوگل حمایت کنید Bookmark and Share

معرفی پزشک جراحی بینی   انواع بیماری   تصاویر عمل بینی   دانستنی های پزشکی   تازه های پزشکی   پرسش از پزشک    نظرات شما   ارتباط با ما
          Supported by Mina Esmaili  تهران،  چهارراه پاسداران،  خیابان کلاهدوز(دولت)،  حدفاصل اختیاریه و دیباجی، ساختمان پزشکان 450          @All rights reserved
تلفن:22594585 22583291   فکس:22594515
 Email: info@dr-ameri.com
استفاده از مطالب سایت با ذکر منبع آزاد است